Ξενόγλωσση οσκαρική υποψηφιότητα και Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής στις Κάννες για ένα χαλαρής δομής, αλλά ασυγκράτητης ενέργειας δράμα βαλκανικού ταμπεραμέντου.

Πριν τον Εμίρ Κουστουρίτσα υπήρχε ο Αλεξάνταρ Πέτροβιτς και πριν τον Πέρχαν (ο πρωταγωνιστής του "Καιρού των Τσιγγάνων") ο Μπόρα. Ένας έμπορος φτερών χήνας στο Σόμπορ της γιουγκοσλαβικής Βοϊβοντίνα, ο οποίος προσπαθεί να επιβιώσει με μικροκομπίνες, πάντα σε αντιπαράθεση με τον ανταγωνιστή του Μίρτα. Χαρτοπαίχτης, πότης και παντρεμένος με μια μεγαλύτερή του, παραμελεί την οικογένειά του και φλερτάρει με άλλες γυναίκες, ανάμεσά τους και με την όμορφη Τίσα. Αν και ο πατέρας της την προορίζει για γάμο με έναν νεαρό τσιγγάνο, εκείνη αρνείται πεισματικά και το σκάει με τον Μπόρα, ο οποίος θέλει να την παντρευτεί.

Μετά το πολεμικό δράμα "Three" ("Tri", 1965), το οποίο απέσπασε υποψηφιότητα ξενόγλωσσου Όσκαρ, ο Αλεξάνταρ Πέτροβιτς θα κερδίσει ακόμα μία με την πρώτη ταινία η οποία επιχειρεί να απεικονίσει την κοινότητα των Ρομά με λαογραφική ειλικρίνεια, μακριά από το σχηματικό τσιγγάνικο φολκλόρ. Αν και δεν κατορθώνει να ξεφύγει εντελώς από τα στερεότυπα, το "Συνάντησα και Ευτυχισμένους Τσιγγάνους" (ο πρωτότυπος τίτλος αναφέρεται σε "Εμπόρους Φτερών" - "The Feather Gatherers") δίνει φωνή σε μια στιγματισμένη μειονότητα, με οδηγό έναν ηθικά γκρίζο ήρωα γεμάτο ελαττώματα. Ο Μπόρα είναι συμφεροντολόγος, αλλά ντόμπρος με έναν ιδιότυπο, βαλκανικό τρόπο, απάνθρωπος απέναντι στη γυναίκα και τα παιδιά του, συνάμα τρυφερός απέναντι στις γυναίκες που λατρεύει, εξωστρεφής, αυτοκαταστροφικός και πάντα έτοιμος να φτάσει στα άκρα για να ζήσει τη ζωή με ανεξέλεγκτο πάθος.

Ένας χαρακτήρας και μια εικονογραφία (η λασπωμένη καθημερινότητα του Σόμπορ) που έχουν επηρεάσει άμεσα την κουστουριτσική αισθητική, αλλά και κοινωνική ματιά, η οποία σχολιάζει τις ποικίλες πολιτικοοικονομικές διαστάσεις που περιθωριοποιούν την κοινότητα των Ρομά – έντονη στις σεκάνς φυγής της Τίσα στο Βελιγράδι. Η ίδια η ταινία, μάλιστα, υιοθετεί μια χαλαρή, αποσπασματική αφηγηματική δομή, απόλυτα ταιριαστή με τους παρορμητικούς χαρακτήρες της, ξεχειλίζοντας ακατέργαστα συναισθήματα τα οποία της χάρισαν το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής, αλλά και εκείνο των κριτικών, στο Φεστιβάλ Καννών.

Γιουγκοσλαβία. 1967. Διάρκεια: 94΄. Διανομή: NEW STAR

athinorama.gr